السيد الخميني (مترجم: اسلامى)
425
تحرير الوسيلة (فارسى)
در خطبهء دوّم بنابر احتياط ( سفارش به تقوا واجب است ) ، و بنابر اقوا در خطبه اول واجب است سورهء كوچكى بخواند ، و احتياط بهتر اين است كه در خطبهء دوم بعد از صلوات بر پيغمبر ( صلى اللّه عليه و آله ) بر ائمهء مسلمين ( عليهم السلام ) صلوات بفرستد و براى مؤمنين و مؤمنات طلب مغفرت نمايد ، و بهتر آن است كه بعضى از خطبههايى را كه به امير المؤمنين - سلام اللّه عليه - نسبت داده مىشود يا از اهل بيت عصمت ( عليهم السلام ) رسيده است ، اختيار نمايد . ( 1 ) مسألهء 8 - احتياط آن است كه حمد و صلوات را در خطبه با زبان عربى بياورد ، اگر چه خطيب و شنونده عرب زبان نباشند ، و امّا موعظه و سفارش نمودن به تقوى اللّه تعالى ، بنابر اقوا به غير عربى جايز است ، بلكه احتياط آن است كه موعظه و بيان مصالح مسلمين به زبان شنوندهها باشد و اگر شنوندگان از نظر زبان مختلف باشند ، خطيب بين زبانهاى مختلف جمع نمايد ، البته اگر تعداد نمازگزاران بيشتر از حدّ نصاب نماز جمعه باشد ، جايز است كه به زبان حد نصاب اكتفا نمايد ، لكن احتياط آن است كه بقيّه شنوندگان را به زبان خودشان موعظه نمايد . ( 2 ) مسألهء 9 - براى امام جمعه كه خطبه مىخواند سزاوار است در ضمن خطبهاش آنچه را كه از مصالح دينى و دنيايى مسلمين است بيان كند ، و آنها را از حوادث و اخبارى كه در كشورهاى مسلمان و جهان مىگذرد ، از مسائل ديگرى كه در آنها نفع و ضرر مسلمين مطرح است ، آگاه نمايد ، و مطالبى را كه مسلمانان در زندگى دنيا و آخرت و در شئون سياسى و اقتصادى به آن نيازمندند از امورى كه در استقلال و شخصيّت آنها و در كيفيّت روابط و رفتار آنها با ساير ملل مؤثر است ، بازگو كند و مسلمين را از دخالت دولتهاى ظالم استعمارگر در امور مسلمين ، مخصوصا در امور سياسى و اقتصادى آنها كه به استعمار و استثمارشان كشانده مىشود بترساند ( و به آنها هشدار بدهد ) خلاصه نماز جمعه و دو خطبهاش از جايگاهها و مواقف بزرگ براى مسلمين است ، مثل مواقف بزرگ ديگر همچون حج و عيد فطر و عيد قربان و غير اينها اما متأسّفانه مسلمين از وظايف مهمّ سياسى در نماز جمعه و غير آن از مواقف سياسى اسلام غفلت كردهاند و حال آن كه اسلام با تمام شئونش دين سياست است و اين مطلب براى هر كسى كه مختصر تدبّرى در احكام حكومتى و سياسى و اجتماعى و اقتصادى اسلام داشته باشد ، آشكار مىشود ، پس هر كه خيال كند كه دين از سياست جدا است ، نادان است كه نه اسلام را شناخته و نه سياست را . ( 3 ) مسألهء 10 - خواندن هر دو خطبه قبل از ظهر به طورى كه وقتى از خطبهها فارغ مىشود [ ظهر داخل شده جايز است ]